مدیریت و ساماندهی آبگیرهای قارقچال و سادوای بالاده برای گردشگری/ بخش دوم

مدیریت و ساماندهی آبگیرهای قارقچال و سادوای بالاده برای گردشگری/ بخش دوم

در بخش اول این یادداشت در باره ضرورت ساماندهی و مدیریت آبگیرهای سادوا و قارقچال بالاده به عنوان جاذبه های شناخته شده در سطح کشور در قالب شرکت تعاونی توضیح دادم. شکی نیست که منظقه دوسرشمار از خوش آب و هواترین و بکرترین نقاط کوهستانی ایران بوده و دارای جاذبه های طبیعی و ظرفیت های گردشگری فراوانی می باشد. خوشبختانه در این منطقه سفره پربرکت طبیعت با گشاده دستی پهن شده است و فقط نیاز به مدیریت آن برای درآمدزایی می باشد.

ظرفیت های گردشگری بالاده و منطقه دوسرشمار: منطقه دوسرشمار همچون بهشتی برای گردشگری مسئولانه می باشد. گردشگری مسئولانه به تورهای رسمی یا سفر انفرادی و گروهی گفته می شود که حفظ محیط زیست، احترام به آئین ها و زبان و فرهنگ مردم جامعه محلی و امکان درآمدزایی برای آنها از طریق حضور گردشگر در الویت می باشد.

1. مهمترین عامل جذب گردشگر به یک منطقه، رفتار خوب مردم آنجاست. خوشبختانه مردم شش روستای منطقه دوسرشمار (بالاده، پایین ده، تیله بن، قلعه، واوسر میرافضل و واوسرنو) در رفتار و اخلاق و مهمان نوازی، زبانزد هستند.
2. دارا بودن جاذبه های طبیعی شامل جنگل هیرکانی، قله شاهدژ، رشته کوه چهارنو، آبگیر، آبشار، رودخانه، چشمه، غار و …
3. آب و هوای منحصر به فرد مانند مه گرفتگی، دریای ابر، بارش برف در شش ماه از سال، خنکی هوا در تابستان و …
4. مکان های کوهنوردی مانند قله شاهدژ، کوه چهارو، قله های شیت و دون نشیر و …
5. رویشگاه درختان جنگل هیرکانی و گیاهان و گل های بسیار زیاد که برای گیاه شناسان جذابیت خاصی دارد.
6. وجود دمنوش های گیاهی بسیار زیاد و میوه های جنگلی مانند هَلی و کاندِس در منطقه (آلوچه و ازگیل).
7. دامپروری و کشاورزی سنتی که محصولات تولیدی آن قابل عرضه به گردشگران است.
8. زیستگاه جانوران در خطر انقراض مانند خرس، پلنگ، مرال، شوکا، گراز و … و گونه های پرندگان.
9. داشتن فصل گاوبانگی در جنگل های منطقه (فصل جفتگیری گوزن ها).
10. چنار 500 ساله روستای قلعه که از جاذبه های خاص منطقه است.
11. بارگاه امامزاده میرافضل تیله بن و نخل گردانی و عزاداری مردم شش روستا در روز عاشورا در این مکان به عنوان گردشگری مذهبی و آئینی.
12. برگزاری جشنواره هلی ترشی (پختن رب آلوپه جنگلی) در بالاده که یکی از جاذبه های مهم در گردشگری و جذب گردشگر می باشد.
13. بافت معماری قدیمی (که حتما باید حفظ و بازسازی شوند).
14. همجواری جنگل هیرکانی در واوسر با منطقه کوهستانی و نیمه کویری فولادمحله در استان سمنان. و ….

روش های درآمدزایی برای جامعه محلی: حال با داشتن این همه جاذبه گردشگری لزوم مدیریت و درآمدزایی، بیشتر احساس می شود. بنایر این شرکت تعاونی می بایست ابتدا کارهای زیر را با مشورت و هماهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان مازندران و بر اساس استانداردهای تعریف شده در صنعت گردشگری انجام دهد:

1. آموزش مردم روستا برای نحوه برخورد درست با گردشگران و نیز آموزش جوانان محلی به عنوان راهنمایان محلی.
2. محصور کردن محدوده آبگیرها به ویژه آبگیر قارقچال با فنس و یا سیم خاردار برای مشخص شدن حریم و ساماندهی این مکان ها برای ورود مدیریت شده گردشگر و جلوگیری از تخریب محیط زیست.
3. ایجاد امنیت برای گردشگران.
4. فراهم کردن امکانات برای گردشگران. این خدمات شامل بهسازی جاده از بالاده تا قارقچال و سادوا، نصب دستشویی های سیار، نصب پنل خورشیدی و یا تهیه موتور برق برای تامین برق و روشنایی محوطه، ایجاد سکوهایی با مصالح بومی (سنگ و گِل) برای نصب چادر برای شبمانی، ساخت کومه های کوچک و …
5. فراهم کردن نیازهای اولیه گردشگران در محل شامل مواد غذایی، هیزم برای آتش کردن، نان و لبنیات و عسل محلی، پخت غذاهای محلی مانند آش و پلو و …، دمنوش های گیاهی و سبزیجات کوهی و محلی برای خوردن و….

درآمدزایی برای جامعه محلی با مدیریت کارآمد: هدف از گردشگری، درآمدزایی برای جامعه محلی و کمک به اقتصاد روستا می باشد. ورود هر گردشگر به بالاده و منطقه دوسرشمار می بایست با پرداخت هزینه از سوی گردشگر و کسب درآمد برای مردم محلی همراه باشد و ما می توانیم با توانمندی ها و انجام کارهای زیر، برای درآمدزایی از این نعمت های خدادادی اقدام کنیم:

1. ایجاد فروشگاه تعاونی عرضه محصولات سنتی و بومی. 
2. دریافت هزینه ورودی از گردشگران برای رفتن به آبگیرهای قارقچال و سادوا. امروزه ورود گردشگر به هر جاذبه گردشگری مدیریت شده در ایران و جهان با پرداخت هزینه همراه است.
3. در اختیار گذاشتن امکانات مورد نیاز گردشگران در روستا و نیز در کنار آبگیرها.
4. اشتغال به کار تعدادی جوان بومی به صورت دائمی و فصلی.
5. برگزاری تورهای گردشگری، گیاه شناسی، جنگل نوردی، کوهنوردی، گیاه شناسی، جانورشناسی و پرنده نگری و …
6. فروش مواد غذایی، هیزم برای آتش کردن، نان تنوری و لبنیات و عسل محلی، پخت غذاهای محلی مانند آش و پلو و …، دمنوش های گیاهی و سبزیجات کوهی و محلی برای خوردن و….
7. کرایه دادن نیسان وانت افراد محلی برای بردن و برگرداندن گردشگران به آبگیرها.
8. آماده کردن چند خانه قدیمی یا جدید در روستا برای شبمانی و اجاره دادن به گردشگران (زیر نظر اداره کل میراث فرهنگی استان). و ….

آمادگی شرکت تعاونی سادوا برای همکاری در مدیریت آبگیرهای قارقچال و سادوا: طی صحبتی که با اعضا و مدیریت شرکت تعاونی سادوا داشتم، این شرکت برای همکاری اعلام آمادگی کرده است و جا دارد از حسن نظر اعضای شرکت تعاونی سادوا سپاسگزاری کنم. در این صورت نود درصد از کار مدیریت آبگیرها در قالب تعاونی فراهم شده است و ده درصد باقیمانده شامل عضوگیری و خرید سهام و برگزاری مجمع عموی نیز انجام خواهد شد.

نحوه مشارکت و عضویت همه مردم بالاده در شرکت تعاونی سادوا، ارزش ریالی هر سهم، تدوین اساسنامه و آئین‏نامه، شرایط و انتخاب هیئت مدیره و بازرس، درصد حق مدیریت شرکت تعاونی از محل خدمات دهی به گرشگران و همه مسایل مرتبط با شرکت تعاونی در جلسه ای با حضور همه اعضا مطرح و به مشورت گذاشته خواهد شد و با دریافت نقطه نظرات و پیشنهادهای اعضا به جمع بندی جامع و علمی خواهیم رسید.

از شورای محترم اسلامی به عنوان نماینده منتخب همه مردم بالاده برای مدیریت آبگیرهای قارقچال و سادوا در قالب شرکت تعاونی، درخواست همکاری و راهنمایی نموده تا بتوانیم هرچه زودتر کار را شروع کنیم.

هم چنین انجمن فرهنگی سادوا به عنوان خدمتگزار فرهنگی مردم بالاده برای همکاری با شورای اسلامی برای تشکیل جلسه عمومی، همکاری با شرکت تعاونی و انتقال تجربیات فرهنگی و گردشگری اعلام آمادگی می کند.

با احترام/  عین اله آزموده چهاردِه/ مدیر انجمن فرهنگی سادوای بالاده، راهنمای رسمی گردشگری

مرداد ماه 1404

عکسها: عین اله آزموده